İcbari əmlak sığortası olmadıqda cərimə fiziki şəxs üçün 500 manat, vəzifəli şəxs üçün 1 500 manat, hüquqi şəxs üçün isə 5 000 manatdır. Buna görə 2026-cı ildə icbari əmlak sığortası olmayanlara tətbiq edilən cərimələr əmlak sahibinin statusundan asılıdır. Cərimə qərarı ilə razı deyilsinizsə, etiraz etmək mümkündür, amma əvvəlcə qərarın hansı əsasla verildiyini və sığorta müqaviləsinin statusunu aydınlaşdırmaq vacibdir.
Cərimə bildirişi çaşqınlıq yarada bilər. Müqavilə qüvvədə olubsa və ya qərardakı məlumatlarda uyğunsuzluq varsa, qərarı sığorta məlumatları ilə tutuşdurun. Bu yazıda kimin məsuliyyət daşıdığını, cəriməni və sığortanın statusunu necə yoxlamağı, qərardan necə şikayət etməyi izah edirik.
Beləliklə, cərimənin məbləğini və səbəbini, həmçinin etiraz zamanı diqqət yetiriləcək məqamları aydın görə bilərsiniz. Əvvəlcə statusunuzu dəqiqləşdirin, sonra qərarı nəzərdən keçirib uyğun addımı vaxtında atın.
Key takeaways
- Cərimənin kimə tətbiq olunduğunu və məbləğin hansı şəxsin statusundan asılı olduğunu öyrənin.
- Sığorta müqaviləsinin qüvvədə olmasını və cərimə qeydini ayrı-ayrılıqda yoxlayın.
- Qərarla razı deyilsinizsə, etiraz üçün qərarın əsasını və təqdim ediləcək sübutları nəzərdən keçirin.
- Hansı daşınmaz əmlakın icbari sığortalanmalı olduğunu aydınlaşdırın və sığorta müqaviləsi üçün uyğun növbəti addımı seçin.
Fiziki, vəzifəli və hüquqi şəxslər üçün cərimələr
Daşınmaz əmlak üzrə cərimə şəxsin statusuna görə dəyişir. İcbari sığorta müqaviləsi bağlamayan fiziki şəxsə 500 manat, vəzifəli şəxsə 1 500 manat, hüquqi şəxsə isə 5 000 manat cərimə tətbiq edilir. Bu məbləğlər əmlakla bağlı müvafiq riskləri icbari sığortalamalı olan şəxslərə aiddir. Deməli, mənzil sahibi ilə əmlaka görə məsuliyyət daşıyan hüquqi şəxsin cəriməsi eyni deyil.
Ümumi icbari sığorta qaydasını nəqliyyat vasitəsi ilə qarışdırmayın. Avtonəqliyyat vasitəsi sahibinin icbari mülki məsuliyyət sığortası müqaviləsi bağlamamasına görə fiziki şəxs 50 manat, vəzifəli şəxs 100 manat, hüquqi şəxs 300 manat cərimə edilir. Bu məbləğlər avtomobil sığortasına aiddir, daşınmaz əmlaka tətbiq edilən 500, 1 500 və 5 000 manatlıq cərimələrlə eyni əsasdan yaranmır.
- Əmlak üzrə fiziki şəxs: 500 manat.
- Əmlak üzrə vəzifəli şəxs: 1 500 manat.
- Əmlak üzrə hüquqi şəxs: 5 000 manat.
İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 469.2-ci bəndində işçilərlə bağlı icbari sığorta müqaviləsinin bağlanmamasına görə məsuliyyət nəzərdə tutulur. 469.2 və 469.3-cü maddələrdəki hallar istisna olmaqla, icbari sığorta müqaviləsi bağlamayan fiziki şəxsə 30 manat, vəzifəli şəxsə 80 manat cərimə edilir. Buna görə məbləği müqayisə edərkən əvvəlcə qərarda göstərilən əmələ və maddəyə baxın.
İcbari sığorta müqaviləsi bağlamadığına görə inzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxs müqaviləni 20 gün ərzində bağlamalıdır. Həmin müddətdə eyni əmələ görə təkrar məsuliyyətə cəlb edilmir. Bu qayda yeni cərimə məbləği deyil, müqavilənin bağlanması üçün verilən müddətdir.
Cəriməni vaxtında ödəmədikdə əlavə məbləğ və ya icra tədbirləri tətbiq edilirmi? Yuxarıda göstərilən məbləğlər sığortasızlığa görədir, gecikmə əlavəsi deyil. Gecikmiş ödənişlə bağlı qərarda göstərilən icra qaydasını əsas götürün.
Beləliklə, icbari əmlak sığortası olmayanlara tətbiq edilən cərimələr 2026-cı ildə əmlak üzrə şəxsin statusuna uyğun müəyyənləşir. Avtomobilə aid məbləğləri əmlak cəriməsi kimi qəbul etməyin; qərardakı əməl və maddə fərqi müəyyən edir.
Cərimə və sığorta müqaviləsi statusunun yoxlanması
Cərimə məlumatı ilə sığorta müqaviləsinin statusu ayrı-ayrılıqda yoxlanılır. Azərbaycanda inzibati cərimələri Daxili İşlər Nazirliyinin və Dövlət Yol Polisinin rəsmi xidmətlərində araşdırmaq mümkündür. Müqavilənin qüvvədə olub-olmadığını isə İcbari Sığorta Bürosunun vahid bazasında yoxlayın. Bir xidmət cərimə qərarını, digəri sığorta qeydini göstərir.
Yoxlama zamanı qərardakı məlumatları müqavilənin tarixi ilə tutuşdurun. Məsələn, bildirişdə əmlak sahibinin məlumatı səhvdirsə, qərarda göstərilən şəxsi və əmlakı müəyyən edən məlumatları nəzərdən keçirin. Müqavilə bağlanıbsa, onun qüvvəyə mindiyi tarixlə cərimənin aid olduğu dövrün uyğunluğunu yoxlayın. Müqavilə yalnız bağlandığı tarixdən qüvvəyə minir, əvvəlki sığortasız günləri geriyə dönük əhatə etmir.
Sığortasız əmlaka görə cərimə təkrar tətbiq edilə bilərmi və hansı müddətdə? İnzibati məsuliyyətə cəlb olunan şəxs sığorta müqaviləsini 20 gün ərzində bağlamalıdır. Bu müddətdə eyni əmələ görə təkrar məsuliyyət tətbiq edilmir; həmin müddət başa çatdıqdan sonra müqaviləsiz qalmaq təkrar məsuliyyət riski yaradır.
İcbari əmlak sığortasını onlayn necə rəsmiləşdirmək və statusunu yoxlamaq olar? Əmlak və sahib barədə tələb olunan məlumatları daxil edib müqaviləni rəqəmsal qaydada rəsmiləşdirin. Sonra müqavilənin statusunu İcbari Sığorta Bürosunun vahid bazasında yoxlayın. Yeni müqavilə əvvəlki sığortasız müddəti əhatə etmir.
Yanğın, zəlzələ və ya su basması sığortasız əmlaka zərər vurarsa, maliyyə yükü sahibin üzərinə düşür. Qüvvədə olan sığorta müqaviləsi olmadığından, müqavilə üzrə sığorta ödənişi tələb etmək mümkün deyil. Zərər qonşu əmlaka da keçərsə, təmir və bərpa ilə bağlı məsuliyyət ayrıca məsələyə çevrilə bilər.
Rəqəmsal rəsmiləşdirmə üçün əmlak sığortasını onlayn əldə etmək imkanından istifadə edin. Müqavilə bağlandıqdan sonra statusu vahid bazada yenidən yoxlamaq həm tarixləri, həm də sığortanın aktivliyini aydınlaşdırır.
Azərbaycanda inzibati cərimələri Daxili İşlər Nazirliyinin və Dövlət Yol Polisinin rəsmi xidmətlərində, icbari sığorta müqaviləsinin statusunu isə İcbari Sığorta Bürosunun vahid bazasında yoxlamaq mümkündür. Hər məlumatı aid olduğu xidmət üzrə nəzərdən keçirin: cərimə qeydi müqavilənin statusunu, müqavilə qeydi isə cərimənin olub-olmadığını öz-özlüyündə təsdiqləmir. İcbari sığorta müqaviləsi olmadıqda cərimə tətbiq edilir; qüvvədə olan müqavilənin kağız sənədini daşımamaq isə özlüyündə cərimə əsası deyil.
Beləliklə, müqavilənin mövcudluğu ilə sənədinin olması arasındakı fərq aydınlaşır. Müqavilə qüvvədədirsə, kağız sənədin əldə olmaması müqavilənin olmadığı demək deyil. Əksinə, sənədin mövcudluğu da müqavilənin qüvvədə olduğunu təsdiqləmir. Bunu status məlumatı ilə yoxlayın. Cərimənin müqavilənin olmaması ilə bağlı olub-olmadığını anlamaq üçün cərimə məlumatına, müqavilənin vəziyyətini öyrənmək üçün isə vahid bazadakı qeydə baxın. Bu iki məlumatı qarışdırmadan nəticə çıxara bilərsiniz.

Cərimədən şikayət qaydası
Cərimə qərarında əmlak sahibinin məlumatları, ünvan, pozuntunun təsviri və hüquqi əsas göstərilməlidir. Bu məlumatlardan biri yanlışdırsa, etirazınızı həmin uyğunsuzluqla əsaslandırın. Məsələn, qərarda başqa şəxsin adı və ya sizə aid olmayan əmlak göstərilibsə, bunu sənədlərlə izah edin. Sadəcə qərarla razılaşmadığınızı bildirməkdənsə, konkret faktı qeyd edin.
İlk addım qərarın özünü diqqətlə oxumaqdır. Orada qərarı verən qurum, şikayətin təqdim ediləcəyi qayda və müddət göstərilə bilər. Müddəti keçirməmək üçün sənədi aldığınız tarixi qeyd edin. Müddət və təqdimetmə üsulu barədə qərarda göstərilən məlumatı əsas götürün, çünki burada təsdiqlənməmiş ümumi müddət demək düzgün olmaz.
- Qərarı toplayın. Cərimə bildirişini və qərarın surətini saxlayın. Qərar nömrəsi, tarix və göstərilən pozuntu şikayətin müəyyən edilməsinə kömək edir.
- Uyğunsuzluğu müəyyən edin. Əmlakın ünvanını, sahibin məlumatlarını və sığorta müqaviləsinin tarixini qərardakı məlumatlarla tutuşdurun.
- Sübutları əlavə edin. Müqavilə qüvvədə olubsa, müqavilənin surətini və status məlumatını təqdim edin. Yanlış sahib və ya ünvan göstərilibsə, bunu aydınlaşdıran sənədi əlavə edin.
- Şikayəti təqdim edin. Qərarda göstərilən quruma və qaydaya uyğun müraciət edin. Təqdimetmə təsdiqini və sənədlərin surətlərini özünüzdə saxlayın.
Müraciətdə qərarın hansı hissəsinə etiraz etdiyinizi yazın. Sonra faktı, onu təsdiqləyən sənədi və gözlədiyiniz nəticəni qısa şəkildə göstərin. Məsələn, müqavilə qərarda göstərilən tarixdə qüvvədə olubsa, müqavilənin tarixini qeyd edib surətini əlavə edin. Sənədlər müraciətdə göstərilən faktları təsdiqləməlidir.
Şikayət vermək cərimənin avtomatik ləğvi demək deyil. Şikayətin təqdim edilməsinin ödəniş müddətini dayandırdığını da fərz etməyin. Qərardakı ödəniş və şikayət qaydalarını ayrı-ayrılıqda nəzərdən keçirin. Cavab aldıqda nəticəni və əsaslandırmanı saxlayın. Etiraz rədd edilərsə, qərarda göstərilən növbəti hüquqi addımı izləyin.
Şikayətin əsası müqavilənin bağlanma tarixi ilə bağlıdırsa, qüvvəyə minmə tarixini də nəzərə alın: Azərbaycanda icbari avtomobil sığortasının yeni qaydaları 16 iyun tarixindən qüvvəyə minir və 16 iyundan sonra bağlanan bütün müqavilələrə şamil olunur. Müqavilənin tarixini təsdiqləyən sənədi müraciətə əlavə edin və etirazın hansı tarixə, hansı məlumata əsaslandığını aydın yazın. Müqavilənin mövcudluğu barədə iddianızı sənədlə təsdiqləyə bilirsinizsə, həmin sənəddəki məlumatların qərardakı qeydlərlə uyğunluğunu göstərin.
Qərar sığorta müqaviləsinin bağlanmamasına əsaslanırsa, cərimənin şəxsin statusuna uyğun tətbiq edildiyini də yoxlayın. Azərbaycan Respublikasında müvafiq riskləri icbari qaydada sığortalamalı olan şəxs müqavilə bağlamadıqda, fiziki şəxsə beş yüz manat, vəzifəli şəxsə min beş yüz manat, hüquqi şəxsə beş min manat cərimə edilir. Statusunuz qərarda göstəriləndən fərqlidirsə, bunu təsdiqləyən sənədi əlavə edin. Məbləğin səhv tətbiq edildiyini düşünürsünüzsə, etirazınızı qərardakı konkret məlumatla əlaqələndirib əsaslandırın.
İcbari sığortalanmalı əmlaklar
Azərbaycanda daşınmaz əmlakın icbari sığortalanması “İcbari sığortalar haqqında” qanunla məcburidir. Bu öhdəlik əmlak sahibinə aiddir. Mənzil və ya evlə yanaşı, hüquqi şəxsə məxsus daşınmaz əmlak da sığortalanmalıdır. Əmlakın növünü və yerləşdiyi yeri dəqiqləşdirmək sığorta məbləğini anlamağa kömək edir.
İcbari əmlak sığortası Bakı, Gəncə və digər şəhərlərdə necə fərqlənir? Əsas fərq şəhərə görə müəyyən edilən sığorta məbləğidir: 15 000, 20 000 və ya 25 000 AZN. Deməli, Bakıdakı əmlak üçün tətbiq edilən məbləğlə başqa şəhərdəki əmlakın məbləği fərqlənə bilər. Şəhər üzrə məbləğ cərimə deyil, sığorta təminatının ölçüsüdür.
İcbari əmlak sığortası olmadığına görə cəriməni kim və necə tətbiq edir? Cərimə daşınmaz əmlakı icbari qaydada sığortalamalı olan şəxsə tətbiq edilir. Qərarda məsul şəxsin statusu, pozuntu və hüquqi əsas göstərilməlidir. Ünvanı və sahib barədə məlumatları da diqqətlə yoxlayın.
Əmlak üzrə öhdəliyi müəyyən edərkən երեք məqamı ayırın:
- Əmlakın növü: daşınmaz əmlak olduğunu müəyyən edin.
- Şəhər: əmlakın yerləşdiyi yeri qeyd edin, çünki sığorta məbləği şəhərdən asılıdır.
- Məsul şəxs: fiziki, vəzifəli, yaxud hüquqi şəxs statusunu qərardakı məlumatla tutuşdurun.
Bu fərqləri anlamaq cərimənin səbəbini düzgün müəyyən etməyə kömək edir. Məsələn, əmlakın yerləşdiyi yer təminat məbləğinə, sahibin statusu isə məsuliyyətə və cərimə məbləğinə təsir edir. Bu meyarları qarışdırmayın. Qərarda əmlakın ünvanı səhvdirsə, uyğunsuzluğu şikayətdə göstərə bilərsiniz.
Daşınmaz əmlakınız üçün müqavilə rəsmiləşdirərkən şəhər və əmlak məlumatlarının düzgün daxil edilməsi vacibdir. İcbari əmlak sığortasını rəsmiləşdirin və müqavilə məlumatlarını dəqiqləşdirin. Sığorta müqaviləsi bağlandığı tarixdən qüvvəyə minir, əvvəlki sığortasız dövrü geriyə doğru əhatə etmir.
İnsure.az: İcbari əmlak sığortası
insure.az icbari əmlak sığortasını rəqəmsal qaydada rəsmiləşdirməyə kömək edir. Əmlakınız üçün müqavilə lazımdırsa, məlumatları daxil edib sığorta şirkətlərinin təkliflərini müqayisə edin. Bu, seçim etməzdən əvvəl şərtləri nəzərdən keçirməyə və uyğun variantı seçməyə imkan verir.
Bizdə əmlak sığortası üzrə 10-dan çox sığorta şirkətinin təklifini eyni anda müqayisə etmək mümkündür. Müqavilə saniyələr ərzində əldə edilə bilər. Müqavilə bağlandıqdan sonra qüvvəyə minmə tarixini və statusunu yoxlamağı unutmayın. Yeni sığorta əvvəlki sığortasız günləri əhatə etmir.
İcbari əmlak sığortası evinizi və əmlakınızı qorumaq üçün vacib addımdır. insure.az-da əmlak sığortası seçimlərini müqayisə edib müqavilənizi onlayn rəsmiləşdirin.
Əmlakınızı qorumaq üçün növbəti addımı seçin
Əmlakla bağlı qərarı yalnız cərimə ehtimalına görə verməyin. Sığorta müqaviləsi həm hüquqi öhdəliyi yerinə yetirmək, həm də evinizə dəyən zərərin maliyyə yükünü azaltmaq baxımından əhəmiyyətlidir. Müqaviləni rəsmiləşdirərkən əmlakın ünvanı və sahib barədə məlumatların düzgünlüyünə diqqət yetirin. Qüvvəyə minmə tarixini də yadda saxlayın ki, sığorta təminatının nə vaxt başladığını biləsiniz.
2026-cı ildə icbari əmlak sığortası olmayanlara tətbiq edilən cərimələr barədə məlumatı bilmək faydalıdır, amma ən yaxşı növbəti addım ehtiyacınıza uyğun sığorta seçimini müəyyənləşdirməkdir. Evinizlə yanaşı avtomobil və səfər üçün də qorunma axtarırsınızsa, insure.az-da icbari əmlak sığortası, Kasko sığortası və səyahət sığortası seçimlərinə baxa bilərsiniz.
Suallarınız qalıbsa və ya əmlak sığortasını rəsmiləşdirmək istəyirsinizsə, ətraflı məlumat üçün insure.az ilə əlaqə saxlayın. Uyğun seçimlə eviniz və ailəniz üçün daha planlı addım atın.
Tez-tez verilən suallar
Cəriməyə etiraz etmək olarmı?
Bəli. Etirazda qərarın konkret hansı məlumatına və ya əsaslandırmasına razı olmadığınızı göstərin. Məsələn, əmlak sizə aid deyilsə, mülkiyyət məlumatını təsdiqləyən sənədi əlavə edin. Müqavilə qərarda göstərilən dövrdə qüvvədə olubsa, həmin dövrü göstərən sənədi təqdim edin. Müraciəti qərarda göstərilən qaydada verin və təqdimetmə təsdiqini saxlayın.
Kim cərimə riski altındadır?
İcbari qaydada sığortalanmalı daşınmaz əmlak üzrə müqavilə bağlamayan məsul şəxs cərimə riski daşıyır. Məsələn, fiziki şəxsin mülkiyyətindəki mənzil və hüquqi şəxsə məxsus obyekt fərqli statuslarla qiymətləndirilə bilər. Əmlakdan istifadə edən şəxs sahibi deyilsə, qərarda məsul şəxsin kim olduğunu və hansı əsasla göstərildiyini yoxlayın.
İXM 469.3-cü maddə nə deyir?
İXM-in 469.3-cü maddəsi nəqliyyat vasitəsi sahibinin icbari mülki məsuliyyət sığortası müqaviləsi bağlamamasına görə məsuliyyət nəzərdə tutur. Maddə daşınmaz əmlaka deyil, nəqliyyat vasitəsinə aiddir. Qərarda bu maddə göstərilibsə, pozuntunun təsvirinin də avtomobil sığortası ilə bağlı olub-olmadığına baxın. Maddə ilə təsvir arasında uyğunsuzluq varsa, bunu şikayətdə ayrıca qeyd edin.
2026-Cı ildə Azərbaycanda icbari əmlak sığortası olmayanlara hansı cərimə tətbiq olunur?
Cərimə məsul şəxsin statusuna görə fiziki şəxs üçün 500 manat, vəzifəli şəxs üçün 1 500 manat, hüquqi şəxs üçün 5 000 manatdır. Qərarı aldıqda göstərilən statusun və pozuntunun daşınmaz əmlaka aid olduğunu yoxlayın. Avtonəqliyyat vasitəsi ilə bağlı qərar başqa qaydaya əsaslanır, buna görə onun məbləğini əmlak üzrə cərimə ilə qarışdırmayın.
İcbari əmlak sığortası olmadan istifadəyə və ya yaşayışa görə cərimənin hüquqi əsası nədir?
Hüquqi əsas daşınmaz əmlakın icbari sığortalanmasını nəzərdə tutan “İcbari sığortalar haqqında” qanun və müqavilə bağlamamağa görə müəyyən edilən inzibati məsuliyyətdir. Cərimə yalnız evdə yaşadığına görə deyil, sığortalanmalı əmlak üzrə müqavilə olmadığına görə tətbiq edilir. Qərarı oxuyarkən pozuntunun təsvirini və göstərilən hüquqi əsası birlikdə nəzərdən keçirin.
Cərimənin məbləği fiziki və hüquqi şəxslər üçün fərqlənirmi?
Bəli, məbləğ statusa görə fərqlənir: fiziki şəxs üçün 500 manat, hüquqi şəxs üçün 5 000 manatdır; vəzifəli şəxs üçün isə 1 500 manat nəzərdə tutulur. Müəssisəyə məxsus əmlakla bağlı qərarda fiziki şəxsin deyil, hansı məsul tərəfin göstərildiyini yoxlayın. Hüquqi şəxsin adı və statusu düzgün qeyd edilməyibsə, həmin məlumatı təsdiqləyən sənədləri şikayətə əlavə etmək faydalıdır.